فیلم و فلسفه

«شبکه» و رساله جمهور افلاطون

تلویزیون و دموکراسی
«شبکه» انعکاسی از واقعیت و آیندۀ دموکراسی آمریکایی

کارگردان: سیدنی لومت | فیلم‌نامه‌نویس: پَدی چایفسکی | تولید و اکران: ۱۹۷۶ | با بازی: پیتر فینچ، ویلیام هولدن، فی داناوِی و دیگران

«شبکه» با نمایی از چهار مانیتور تلویزیونی شروع می‌شود که اخبار بعدازظهری چهار شبکۀ اصلی و بزرگ را نشان می‌دهند: شبکه‌های ABC، CBS، NBC  و (شبکۀ غیرواقعی و داستانی) UBS. دوربین همین‌طور حرکت می‌کند و چهرۀ «هاوارد بیل» (با بازی «پیتر فینچ»)، گویندۀ خبر سالخورده و موقر اخبار بعدازظهری شبکۀ UBS را نشان می‌دهد. صدای راوی به ما می‌گوید که «هاوارد بیل» سابق بر این «مقام عالی‌رتبه‌ای در تلویزیون، مرد باسابقه و بزرگ دنیای خبر، با رتبۀ ۱۶ در رتبه‌بندی شبکه‌های تلویزیونی خانوادگی  (HUT) و ۲۸ سهم مخاطب (درصد خانوارهایی که در زمان پخش این برنامه به تماشای آن مشغول‌اند)» بوده اما در سال‌های اخیر رتبه‌های او رو به افول گذاشته بود و در حال حاضر مدتی است که اخطاریۀ رسمی را دریافت کرده و این اخطاریه ظرف دو هفته از حالا لازم‌الاجرا است.  (سیدنی لومت و رساله جمهور افلاطون)

این خبر بد توسط رئیس و دوست قدیمی «بیل»، یعنی «مکس شوماخر» (با بازی «ویلیام هولدن») شخصاً به اطلاع «بیل» می‌رسد. دو دوست قدیمی بی‌محابا و پرهیاهو مست می‌کنند و به یاد خاطرات روزهای جوانی‌شان می‌افتند. وقتی بالاخره و درحالی‌که شب‌ به نیمه رسیده آرام می‌شوند، «هاوارد بیل» یک‌باره می‌گوید: «می‌خوام خودمو بکشم … می‌خوام مغزم رو بپاشونم تو هوا، درست وسطای اخبار ساعت هفت.» «مکس» که ترجیح می‌دهد این پیش‌آگاهی را به‌عنوان یک شوخی تلقی کند، گفت‌وشنود زیر را شروع می‌کند:

مکس: [این‌جوری] رتبۀ درست‌وحسابی‌ای میاری، این رو برات تضمین می‌کنم. پنجاه‌تا سهم که رو شاخشه. می‌تونیم ازش یه سریال درست کنیم: خودکشی هفته، آه، چرا خودمون رو محدود کنیم؟ اعدام هفته!

هاوارد: تروریست هفته.

مکس: خیلی خوشم اومد! خودکشی، ترور، بمب‌افکنای دیوونه، هیت‌من‌های مافیایی، تصادف و خرد شدن ماشینا. ساعت مرگ! یک برنامۀ شنبه‌شب عالی برای تمام اعضای خانواده. ما دیزنی لعنتی رو از صحنۀ روزگار حذف می‌کنیم.

اما آن‌طور که بعد معلوم می‌شود، گویا «هاوارد بیل» شوخی نمی‌کرده است. روز بعد، او در بین اخبار بعدازظهری به اطلاع همۀ مردم می‌رساند که قصد دارد خودش را بکشد: (سیدنی لومت و رساله جمهور افلاطون)

خانم‌ها و آقایون، میل دارم در این لحظه به اطلاع شما برسانم که من به دلیل رتبه‌های پایین، ظرف مدت دو هفته از این برنامه کنار گذاشته خواهم شد. ازآنجایی‌که این برنامه تنها چیزی بوده که در تمام عمرم برایم ارزش داشته، تصمیم گرفته‌ام خودم را بکشم. من قصد دارم یک هفته بعد از امروز، در همین برنامه مغزم را متلاشی کنم. سه‌شنبۀ آینده روی این شبکه باشید. مسئول‌های روابط عمومی باید هفتۀ پرکاری برای ارتقا دادن به سطح این برنامه داشته باشند. ما حتماً به یک رتبۀ عالی برای این برنامه می‌رسیم – یه سهم پنجاه‌درصدی، رو شاخشه.

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

10 + چهار =